راهنمای جامع کشت پیاز در افغانستان
راهنمای کشت پیاز در افغانستان؛ شرایط خاک و اقلیم، آبیاری، برنامه مرحله‌ای کوددهی، کمبود عناصر، آفات، بیماری‌ها و برداشت.
معرفی و اهمیت
پیاز به استقرار خوب، کنترل علف هرز و تأمین یکنواخت آب و غذا نیاز دارد. اندازه و انبارمانی پیاز به مدیریت اواخر فصل وابسته است.
اقلیم و خاک مناسب
هوای خنک برای رشد رویشی و هوای گرم و خشک برای رسیدگی مناسب است. خاک لومی سبک با زهکشی خوب ترجیح دارد.
آماده‌سازی و کشت
رقم متناسب با طول روز منطقه انتخاب شود. بذر یا نشا در بستر نرم، کم‌عمق و با تراکم یکنواخت کشت گردد.
مدیریت آبیاری
به‌دلیل ریشه کم‌عمق، آبیاری سبک و منظم لازم است. نزدیک برداشت آبیاری کاهش و سپس قطع شود تا پوست و گردن خشک شود.
برنامه مرحله‌ای تغذیه
فسفر و پتاس پایه؛ نیتروژن در چند نوبت تا شروع تشکیل پیاز؛ گوگرد برای کیفیت و طعم. نیتروژن دیرهنگام انبارمانی را کم می‌کند.
- مرحله 1: نشاکاری یا سبزشدنمقدار کود باید با نیاز واقعی گیاه و نتیجه آزمایش خاک و آب تنظیم شود. پیش از اختلاط کودها در مخزن غلیظ، آزمون سازگاری انجام شود.
- مرحله 2: رشد رویشیمقدار کود باید با نیاز واقعی گیاه و نتیجه آزمایش خاک و آب تنظیم شود. پیش از اختلاط کودها در مخزن غلیظ، آزمون سازگاری انجام شود.
- مرحله 3: گل‌دهی و تشکیل محصولمقدار کود باید با نیاز واقعی گیاه و نتیجه آزمایش خاک و آب تنظیم شود. پیش از اختلاط کودها در مخزن غلیظ، آزمون سازگاری انجام شود.
- مرحله 4: رشد، برداشت و تداوم باردهیمقدار کود باید با نیاز واقعی گیاه و نتیجه آزمایش خاک و آب تنظیم شود. پیش از اختلاط کودها در مخزن غلیظ، آزمون سازگاری انجام شود.
کمبود عناصر غذایی
تشخیص کمبود باید از روی الگوی علائم، سن برگ‌های درگیر، وضعیت ریشه و آزمایش انجام شود؛ شوری، ماندابی، سرما و بیماری‌های ریشه می‌توانند علائم مشابه ایجاد کنند.
آفات و امراض
تریپس پیاز، مگس پیاز و نماتدها با تناوب، پاکیزگی مزرعه و پایش کنترل شوند. سفیدک دروغی، پوسیدگی سفید، فوزاریوم و پوسیدگی باکتریایی با تناوب، زهکشی و خشک نگه‌داشتن برگ کاهش می‌یابند.
برداشت و نگهداری
پس از خوابیدن و خشک‌شدن بیشتر گردن‌ها برداشت، سپس پیازها کاملاً عمل‌آوری و در انبار خشک و دارای تهویه نگهداری شوند.
پرسش‌های متداول
بهترین کود برای پیاز چیست؟
یک فرمول واحد برای همه مزارع وجود ندارد؛ انتخاب کود به آزمون خاک و آب، مرحله رشد و هدف عملکرد وابسته است.
محصولات Endfert
کود مکمل End fert 20-20-20 +TE
N 20% • P₂O₅ 20% • K₂O 20% • TE
کود ریشه‌زا End fert 10-52-10 +TE
N 10% • P₂O₅ 52% • K₂O 10% • TE
کود میوه‌دهی End fert 12-12-36 +TE
N 12% • P₂O₅ 12% • K₂O 36% • TE
کود پتاس بالا End fert 15-5-30 +TE
N 15% • P₂O₅ 5% • K₂O 30% • TE
کود پتاس‌بالا Endfert 10-10-40 +TE
کود مجیک هیومیک مایع
Humic acid 14% • Fulvic acid 5% • Water-soluble K₂O 5% • Organic matter ≥ 20%